» براي ديدن گزارش كاملي از نمايش فيلم فرشته سفيد پوش محسون در سينماهاي ايران به مناسبت بيست و هفتمين جشنواره بين المللي فيلم فجر و آخرين اخبار سايت لطفا بر روي اخبار كليك كنيد

قضاوت با بينندگان عزيز سايت

خب پس از نمايش فيلم فرشته سفيد در سينماهاي ايران نتايج مثبت زيادي به دنبال داشت كه دسته كم بيانگر اين مطلب بود كه محسون را از ساير خوانندگان متمايز مي كرد چرا كه تا به حال فيلمهاي متعددي در تركيه قبل از اين توسط خوانندگان ديگري ساخته شده بود ولي هيچ كدام تا به حال نتوانسته بودند جاي خود را در جشنواره بين المللي فجر كه اهميت ويژه اي در كشور ما دارد باز كنند .

نمايش فيلم فرشته سفيد در ايران درست است كه از ديدگاه جداگانه صرفا نمايش معمولي آن در كنار ساير فيلمها جاي خوشحالي براي ما بود ولي خوشحالي مضاعف اين بود كه كشور ما كه يك كشور اسلامي است و يك سري قوانين خاص خود را دارد ولي سردمداران دولت ايران ارزش زيادي براي وجه محسون قائل مي باشند و موافقت شد كه اين فيلم در جشنواره شركت نمايد . اگر چه جاي خالي چنين خوانندگاني در كشور ما احساس مي شود ولي به نظر مي رسد كم كم با ورود فيلمهايي از اين قبيل به دوران خوبي از موسيقي در حكومت حاظر مي رسيم و مسير براي فعاليت هاي هنري خوانندگاني چون محسون باز مي شود و كمي نياز به زمان دارد .

به عنوان مثال همه ميدانيم فيلم جديد محسون با نام ( خورشيد را ديدم ) يا حالا ( آفتاب را ديدم ) چه مضموني دارد . حال بعضيها كه از دور دستي بر آتش دارند به اين مي انديشند كه چرا محسون وقت خود را صرف تهيه فيلمهاي هاليوودي و شيك و امروزي نميكند و به سراغ روستاها و مناطق دور دست مي رود ؟! به آناني كه اين خواننده مردمي را نمي شناسد توضيح ميدهيم كه : هنر محسون در اين است كه به عنوان سمبل يك عده مردم سختي كشيده و قشر فقير جامعه و آسيب ديده اداي دين كند و گامي موثر براي زندگي و ارامش بشريت بردارد . جالب است بدانيد هزينه اي كه صرف تهيه اين فيلم شد طبق آمار بويوت فيلم يكي از پر هزينه ترين فيلمها در تاريخ فيلمهاي تركيه و گاها جهان است كه از لحاظ هزينه تفاوت چنداني با پر هزينه ترين فيلمهاي هاليوودي و فيلمي مانند تايتانيك ندارد . پس محسون با اين سرمايه دستش در ساخت و انتخاب نوع فيلم و موضوع ان باز بوده تا جايي كه توان ساختن فيلمهايي شيك و امروزي و موضوع هاي كليشه اي عشق وعاشقي با توجه به زمينه فعاليتش كاري آسان بوده اما از نظر محسون چنين فيلمهاي بدون نتيجه گيري و عبرت آموزي فقط و تنها فقط اثر و نتيجه بخشي اش همان تا پايان ساعت نمايش فيلم است از طرفي تصور كنيد محسون برايش بسيار سهل و آسان بود كه مانند بعضي از كارگردانان داخلي و خارجي در مكانهاي مجلل و با شكوه فيلم خود را بسازد . از حق نبايد گذشت كه او در گرماي 50 درجه سانتيگراد ديار بكر با عشق و علاقه چنان فيلمش را مي سازد كه به گفته خود ش خود را فداي فيلمش ميكند و بدون توجه به اينكه يك خواننده است و اوضاع فيزيكي بدن و صورت و ساير موارد بايد هميشه در شرايط مناسب و ايده آل باشد ولي او بدون كمترين توجهي به اينكه تمام صورتش در اثر نور آفتاب مي سوزد يا اينكه چند كيلوگرم با توجه به اينكه حتي چند گرم هم برايش زياد است كم ميكند ولي كارگردانن ايراني را مثال مي زنيم كه با اين فيلم رغابت مي نمودند نهايتش در شهرك سينمايي و در خيابانهاي شمالي شهر تهران در بهترين وضع آب و هوايي فيلم خود را ساختند . به نظر شرط انصاف نميرسد كه حالا كه جايزه اي به محسون تعلق نگرفت با گفتن حرفهاي نا عادلانه و واقعا ناعادلانه او را خراب كنند و درباره او چنين قضاوت كنند .

بخشي كه در زير ميخوانيم متني است كه داوران جشنواره فيلم بين المللي فجر از فيلم فرشته سفيد پوش ساخته محسون كرمزيگول نوشته اند و به قول معروف به نقد و بررسي فيلم وي پرداختند كه در مقابل نوشته هاي انان سعي شده نقد هاي به جا را منصفانه پذيرفته و ساير نقد هاي از روي غرض ورزي و توجيه اينكه جوايز را به فيلمهاي ايراني داده اند را پاسخ بدهيم :

تجربه ثابت كرده است كه چندان نمي توان از ستاره هاي موسيقي پاپ و چهره هاي عامه پسند انتظار داشت كه ما را در حوزه هاي ديگر شگفت زده كنند، با اين حال حتي اگر بخواهيم بدون هيچ پيش داوري هم براي ديدن فيلمي از يك ستاره موسيقي پاپ تركي پا پيش بگذاريم( هنوز داوران محترم نميدانند كه سبك موسيقي محسون چيست و به اشتباه او را با خوانندگان پاپ اشتباه گرفته اند )، باز هم خلاصه فيلم او، هر منتقدي را نااميد مي كند. <محسون گرمزگل> ( هنوز نام محسون را نميتوانند درست تلفظ كنند ! حتي طبق آنچه در بروشور نوشته شده )

خواننده پرطرفدار ترك كه در اين سال ها تصوير او به اندازه يك ستاره دنياي مد  روي دروديوارهاي استانبول و بخش كردنشين تركيه روي بيلبوردها رفته ( او تا به حال حتي يكبار هم خود را آلت دست شركتهاي تبليغاتي براي جذب سرمايه نكرده است  و تنها خواننده ايست در جهان كه حتي براي يكبار هم نام او را بر روي هيچ يك از محصولات كارخانه جات و تبليغات شركتهاي تركيه اي نميبينيم )،

 اين بار شانس خود را در عرصه فيلم سازي امتحان كرده است. با اين حال جديدترين ساخته او هر چند كه چندان موفق به جلب نظر منتقدان سينمايي نشد ( تا ببينيم موفقيت از نظر داوران محترم چيست چرا كه موفقيت براي هر كس يك معنايي دارد )، اما از فروش فوق العاده اي در سينماهاي تركيه برخوردار بود ( خوب است كه خود داوران محترم هم به اين موضوع واقفند و در اين مورد حق با آنهاست ). از سويي هم دولت تركيه براي نشان دادن حسن نيت خود نسبت به اقليت هاي كرد در اين كشور در نمايشگاه كتاب فرانكفورت سال گذشته كه به بزرگداشت كشور تركيه اختصاص داشت، اين فيلم را به نمايش گذاشت.

محسون گرمز گل در اولين ساخته سينمايي خود <فرشته سفيد پوش( >بياز ملك) سراغ داستاني تكراري رفته است( اتفاقا برعكس چرا كه همه ميدانيم داستانهاي تكراري همان داستانهاي عشق و عاشقي است كه 99 درصد فيلمهاي ايراني بر همين محور ساخته مي شوند ) ، تفاوت هاي زندگي شهري و روستايي و صميميتي كه در زندگي شهري وجود ندارد، اما در نوع روستايي آن هنوز هم پابرجاست. به نظر همين خلاصه داستان مي تواند هر بيننده اي را دلسرد كند و خبر از تماشاي يك اثر تكراري و ملال آور بدهد ( چنين تلقي از يك فيلم از سوي داروان كاملا شخصي برخورد شده و بستگي به روحيات هر فرد دارد ).

 اما گرمز گل دست به دامن شهرت خود در عالم موسيقي شده است و با كمك گرفتن از ستاره ها مطرح سينماي تركيه و نقش آفريني خودش در اين اثر <فرشته سفيدپوش> را به صدر جدول فروش دي وي دي در تركيه و آلمان رساند.( در اين مورد هم حق با شماست و شكي نيست كه در اين فيلم از افرادي با تجربه بالا كمك گرفته شده ! )

مالااحمد، براي كنترل و درمان بيماري اش از دياربكر عازم استانبول مي شود، اما از وحشت شيمي درماني و سرطان از راهرو بيمارستان فرار مي كند. پسران او علي و رشات از ترس گم كردن او در كوچه پس كوچه هاي استانبول به دنبال پدرشان روانه مي شوند. مالااحمد كه هيچ جايي را در اين شهر شلوغ نمي شناسد سر از يك خانه سالمندان درمي آورد. ساكنان خانه سالمندان به تصور اينكه مالااحمد را فرزندانش در آنجا رها كرده اند او را به داخل راه مي دهند. اما مالااحمد مات و حيران و سردرگم است، او با دنيايي جديد آشنا مي شود. <باشتا يورقو> و <بياض ملك> با او دوست مي شوند و سعي مي كنند پيرمرد را از بهت بيرون بياورند، در آن سو هم علي و رشات پس از جست وجوي طولاني پدرشان را پيدا مي كنند و درست به اندازه مالااحمد از ديدن خانه سالمندان شگفت زده مي شوند. آنها هيچ تصوري از جايي كه پيرمردها و پيرزن ها بايد باقي زندگي شان را در آنجا سپري كنند، ندارند. در ديار بكر پدران و مادران هر قدر هم عمر كنند با فرزندانشان مي مانند. آنها طاقت ديدن اين ميانسالان رها شده را ندارند.      مالااحمد و پسرانش قرار است تا دو روز ديگر به روستايشان برگردند، مالااحمد براي <نبات> و <ياشار> كه در خانه سالمندان زندگي مي كنند جشن ازدواج برگزار مي كند. بعد هم اين زوج تازه ازدواج كرده را براي ماه عسل به روستاي خودش دعوت مي كند و تمام ساكنان اين خانه با يك ميني بوس راهي روستا مي شوند تا با روستاي مالااحمد آشنا شوند.

     در واقع فيلم ميني بوسي است كه از چهره هاي محبوب تلويزيون و سينماي تركيه پر شده است و آن وسط هم خواننده پرطرفدار هنرنمايي مي كند. هر چند محسون گرمز گل پيش از اين حتي شمه اي كوتاه از سينماگري يا ديد ويژه را در كليپ هاي كه براي ترانه هايش مي ساخت به نمايش نگذاشته بود ( جالب است كه دارودان محترم هم كليپهاي محسون را دنبال كرده اند و قابل توجه است كه معني تفاوتهاي يك فيلم سينمايي و يك كليپ را هنوز به خوبي درك نكرده اند ! )، كمپاني بويوت فيلم t FilmüyِB و تهيه كنندگان بزرگي همچون مراد توكات و لونت اوِنگثر به اين فيلم پيوستند، زيرا مي دانستند كه اولين ساخته سينمايي اين خواننده زيبارو ( زيبايي درونش او را به زيباي ظاهري تبديل نموده ) قرار است سينماها را تسخير كند. اما شانس يك بار ديگر هم در خانه محسون را به صدا درآورد، درست چند روز پيش از اكران اين فيلم در تركيه، ملي گرايان افراطي خواننده كردتبار را آماج حملات تبليغاتي قرار دادند و او را به حمايت از پ كاكا متهم كردند، او در اين عكس در كنار پرچم كردستان ديده مي شود. اين عكس چند سال پيش و هنگام سفر محسون به كردستان گرفته شده بود. همين خبر كافي بود تا بسياري ديگر محض كنجكاوي هم كه شده راهي سينما شوند (قضيه فوق ارتباطي با كشيده شدن مردم به سمت سينما ها براي ديدن فيلم ندارد  زيرا قضيه فوق يك برچسب سياسي بود و فيلم محسون يك فيلم احساسي و عبرت آموزي )،

هر چند كه او در اين فيلم به سراغ اين دعواها نرفته بود.     در واقع محسون گرمزگل در <فرشته سفيد پوش>دست به مقايسه اي زده است كه تنها براي ملت تركيه قابل لمس است ( در اين مورد هم صد در صد حق را به داروان محترم ميدهيم )، مفهومي كه در بعد بين المللي و اروپايي نخ نما است، اما هنوز مردم تركيه را رنج مي دهد. هرچند كه او مي توانست از زاويه اي متفاوت به اين ماجرا بنگرد، اما متاسفانه درايت آن را نداشت . ( متاسفانه بي خردي از داوران محترم بود كه در بخش رقابتهاي بين المللي همه جوايز را به فيلمهاي ايراني داده و كارگردانان ايراني را شوكه كردند )

تفاوت هاي فرهنگي و سبك زندگي در شرق و غرب تركيه آنقدر زياد است كه انگار از دو سرزمين با فرسنگ ها فاصله حرف مي زنيم. ( متاسفيم براي داروان عزيز چرا كه پيام اصلي فيلم محسون همين يك جمله است و نشان دادن تبعيض است و حتي در فيلم خورشيد را ديدم همين شرايط حاكم بر دو طرف يك كوه برقرار است و نشان داده مي شود ! )

مالااحمد مردي ساده دل است كه در روستاي محل زندگي اش خبري از زندگي ماشيني نيست، اهالي دياربكر هنوز نمي دانند كه چند شهر آن سوتر، درست دردل منطقه اروپايي كشورشان زندگي رنگ و روي ديگري به خودش گرفته است ( توهين مستقيم به محسون و صحبتهاي نادرست و اماتور داوران درباره مردم يك بخش كه اصلا دخل و تصرفي در ساخت فيلم نداشته اند )،

 او با نگاه ساده دلانه خودش دست به نقد زندگي مردم غرب مي زند ( محسون ساده دل نيست بلكه ايده آل گراست و دوست دارد مشكلات انسانهاي گرفتار بر طرف شود كه متاسفانه در جامعه ما ايده ال گرا نيست و مانند بعضي فكر منفعت خويش نيست ) ، آدم هايي كه محسون گرمزگل آنها را تنها تصوير مي كند، مردمي كه به قول مالااحمد همه چيز دارند، اما فقير هستند و معنويت تقريبا در آن جا گم شده است. داستان ملال آور<فرشته سفيد پوش> (نظر داوان محترم است ولي چون ناعادلانه است كمترين ارزشي ندارد ) كمي بعد دو جوان از شرق را روياروي زندگي متفاوت شهري قرار مي دهد، آنها هم به شكل مصنوعي تحت تاثير زرق و برق زندگي در استانبول قرار نمي گيرند ( زيرا فرهنگ محسون و تركيه اي ها با فرهنگ داوران كه خودشان همه چيز را پول مي بينند و عدم شيفتگي به ثروت برايشان امري قابل تعجب است حق دارند كه در فيلمها انتظار چنين رويدادي را داشته باشند ) ، به نظر مي رسد كارگردان اين جاي كار را اشتباه كرده است، با اين حال اگر او مي توانست دليلي محكم و قاطع براي عدم شيفتگي علي و شارت پيدا كند، مي شد گفت:<فيلم سينمايي <فرشته سفيدپوش> علاجي است براي شكاف عميق فرهنگي مردم تركيه و محسون كرمزي گول دليلي براي وقوع فعاليت هاي تروريستي و مشكلات هويتي يافته است.> ( تنها ارتباطي كه فيلم ندارد با فعاليتهاي تروريستي است با اين حال چگونه مي شود در يك فيلم كه محور آن وضع نا به سامان زندگي خانه سالمندان مي شود به نشان دادن وقوع فعاليتهاي تروريستي پرداخت . اين نشان ميدهد كه داوران از موضوع فيلم كاملا پرت هستند يا اينكه فيلم را تماشا نكرده اند )    همه اينها عواملي است كه بار ديگر ثابت مي كند، پيش داوري درباره ورود ستاره هاي موسيقي پاپ آن هم در مقام كارگردان ايرادي ندارد.     از سوي ديگر، محسون كرمزيگول موفق نشده است از قالب خواننده بودن خود در اين فيلم بيرون بيايد و جابه جا شاهد صحنه هايي هستيم كه بي دليل آواز و موسيقي در فيلم گنجانده شده، بدون آنكه نيازي به آن باشد و در واقع تا اندازه زيادي اين موسيقي براي تماشاگر مزاحم است و بسياري از صحنه ها را احساساتي و اغراقآميز مي كند. او در عين اينكه كارگرداني و نوشتن فيلمنامه را به عهده داشت، در فرشته سفيدپوش بازي هم كرده و ساخت موسيقي فيلم را هم انجام داده است. هر چند در اولين تجربه سينمايي آن هم براي كسي كه سينما را تنها براساس ساخت چند كليپ مي شناسد، قبول كردن اين بار سنگين مسووليت چندان عاقلانه نيست،

شما قضاوت كنيد با اين همه تحقير و توهيني كه در بالا به محسون شد پاسخ محسون را ببينيد حتي از يك كلمه بد استفاده نكرده و ضعف فرهنگي كشور ما با كمال تاسف در اينجا بسيار به چشم ميخورد.

اما محسون كرمزيگول مي گويد : اين اتفاق در تركيه كمتر رخ مي دهد. اما در دنيا كساني هستند كه همه كارهاي فيلم شان را به تنهايي انجام مي دهند. به عنوان مثال چارلي چاپلين هم كارگردان، هم بازيگر، هم نويسنده فيلم و هم سازنده موسيقي بود. اما قبول اين مسووليت ها براي من از سر اجبار نبود، تنها به اين به دليل هدفي بود كه من دراين پروژه داشتم، براي همين است كه مردم اين فيلم را دوست دارند. پاسخ منتقدان من را هم كه <فرشته سفيدپوش> را يك درام خالي و اشك آور مي دانند، مردم داده اند، فيلم من پرفروش ترين اثر سينمايي تركيه در سال 2007 بود، فرشته سفيدپوش در 4 هفته نزديك 1/5 ميليون بيننده داشت. من با كساني كه اين را مي گويند موافق نيستم فيلم سراسر درام نيست. من در فيلم واقعيت هاي زندگي را نشان داده ام. در فيلم خنده هست، درام هم هست... گاهي اشك چشم ها پاك مي شود، خنده ها فراموش مي شوند اما بعضي از صحنه هاي فرشته سفيدپوش، براي تماشاگران هميشه ماندگار هستند. پيامي كه فيلم به درستي مي فرستد در جاهايي كه تصورش را نمي كردم تاثير خودش را گذاشته است.  محسون كرمزيگول از انگيزه هاي شخصي خودش دليل مي آورد و مي گويد: وقتي از دياربكر به استانبول آمدم، مانند شخصيت هاي فيلمم سرگردان بودم، وقتي اولين بار با مكاني به نام خانه سالمندان روبه رو شدم، تا مدت ها نمي توانستم هضمش كنم. مادر من بعد از ساخت فرشته سفيد پوش بود كه متوجه شد، در تركيه هم خانه سالمندان داريم، او براي اولين بار هنگام نمايش فيلم من به سينما آمد و تا مدت ها بهت زده بود، من مي خواستم نگاه خودم را به اين مساله به تصوير بكشم و موفق شدم. با اين حال به نظر مي رسد، نقدهاي منفي منتقدان سينما سبب شده است كه اين كارگردان تازه كار اما مشهور در عرصه فيلم در فيلم دوم خود <من خورشيد را ديدم> كمي دست به عصاتر حركت كند و دست به ساخت اثري يك تنه نزند. محسون كرمزيگول ساخت جديدترين فيلم خود را چند هفته اي است كه به پايان برده، او اينبار سراغ تفاوت هاي زندگي ميان كردنشينان و تعصب هاي بي دليل ترك ها نسبت به اين اقليت رفته است كه خود به تنهايي ماجرايي جنجال برانگيز است. او در فيلم <فرشته سفيدپوش> سخت تحت تاثير كارگرداناني همچون <يليديز كنتر> و <نجات اويگور> است و بايد ديد در فيلم بعدي او قرار است از چه كساني سرمشق بگيرد.

لطفا نظرات خود را در اين باره برايمان ارسال نماييد . متشكر

مترجم: احسان

نويسنده : علي كاظمي

تهیه و ترجمه توسط : احسان جمعه دوم اسفند 1387

لينك ثابت